السيد البروجردي (مترجم: اسماعيل تبار / حسينى / مهورى)

257

جامع أحاديث الشيعة (منابع فقه شيعه) (فارسى)

نيازمندم و بيچارگان وقف كنم يا آن را بفروشم و بهايش را در زمان حيات خود صدقه دهم ؟ من از اين بيمناكم كه پس ازمن وقف در مسير صحيح قرار نگيرد و اگر در زمان حيات خود آن را وقف كردم آيا تا زنده‌ام مىتوانم از آن بخورم ؟ امام عليه السلام در پاسخ مرقوم فرمود : نامه‌ات را دربارهء مزرعه‌ات فهميدم . در صورت وقف كردن ، نمىتوانى از آن استفاده كنى . اگر خودت از آن استفاده كنى وقف واقع نمىشود . اگر وارث دارى آن را به فروش و مقدارى از بهايش را تا زنده‌اى صدقه بده و اگر وقف كردى ، بخشى از آن را براى اداره زندگىات نگه دار ، مثل كارى را كه اميرمؤمنان عليه السلام كرد . » 318 - ( 2 ) در كتاب العوالى از پيامبر صلى الله عليه و آله روايت مىشود كه دربارهء وقف فرمود : « اصلِ مال را حبس كن و بهره‌اش را در راه خدا رها كن » 319 - ( 3 ) در كتاب درر اللئالى از پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله روايت مىشود كه فرمود : « اگر بخواهى ، اصل مال را حبس و بهره‌اش را در راه خدا رها مىكنى . » 320 - ( 4 ) ابوجارود از امام باقر عليه السلام روايت مىكند كه فرمود : « انسان چيزى را كه صدقه داده ، نمىخرد و اگر خانه‌اى را وقف خويشاوندانش كند ، در صورت تمايل ، خودش نيز همراه آنان در آن ساكن مىشود و اگر برده‌اى را وقف خويشاوندانش كند ، در صورت تمايل به خودش نيز خدمت مىكند . » 321 - ( 5 ) طلحة بن زيد از امام صادق عليه السلام از پدرش روايت مىكند كه ايشان دربارهء شخصى كه خانه‌اى را - كه در آن ساكن است - وقف كرده فرمود : « هم‌اكنون از آنجا اخراج مىشود . » مرحوم شيخ طوسى قدس سره در استبصار مىفرمايد : « اين روايت با روايت اول منافات ندارد زيرا دليل دستور امام عليه السلام به بيرون رفتن از خانه اين است كه مىخواهد وقف ، صحيح واقع شود ، زيرا ما بيان كرديم كه از شرايط صحت وقف تحويل آن به موقوف عليه است و مقصود امام عليه السلام اين نيست كه اين كار براى وى حرام و ممنوع است . » 322 - ( 6 ) در كتاب دعائم الاسلام از امام باقر عليه السلام روايت مىشود كه فرمود : « حسين بن على عليهما السلام خانه‌اى را وقف كرد و حسن بن على عليهما السلام به وى فرمود : از آنجا منتقل شو ! » 323 - ( 7 ) اسماعيل بن فضيل گويد : « از امام صادق عليه السلام سؤال كردم : شخصى در زمان حيات خويش ، بخشى از اموالش را براى هر كار خيرى وقف مىكند و مىگويد : اگر به چيزى از آن نيازمند شدم ، من به آن شايسته‌ترم . آيا اين را براى وى جايز مىدانيد ، در حالى كه آن را براى خدا قرار داده است ؟ و اگر در زمان حياتش در اختيار خودش بود ، پس از وى آيا به ميراث باز مىگردد يا وقف است ؟ امام عليه السلام فرمود : ميراث براى خانواده‌اش مىشود . »